مریم پیروزه: نگرانی درباره روند روبهرشد هوش مصنوعی، برای امروز و دیروز یا نهایتاً ۳ سال پیش نیست؛ بلکه موضوعی است که از زمان فراگیری اولین ابزارهای رسانهای مورد توجه فیلمنامهنویسان و کارگردانان مطرح جهان قرار گرفته بود و این افراد در فیلمهای مختلف با ژانرهای گوناگون هشدار جدال بین انسان و هوش مصنوعی را داده بودند. به این بهانه مروری به ۶ فیلم برتر این ژانر انداختهایم که در ادامه میخوانید.
سولاریس، جایی برای مردگان
«سولاریس» فیلمی علمی – تخیلی که در دو سال مختلف ۱۹۷۲ با کارگردانی «آندری تارکوفسکی» و در سال ۲۰۰۲ با کارگردانی استیون سودربرگ تولید شدند که هر دو فیلم اقتباس یافته از داستان سولاریس نوشته استانیسلاولم هستند.
داستان روزهای سخت و غمگین «کریس کلوین» روانشناس را بعد از مرگ همسرش بیان میکند. کریس از دوستی بنام جباریان (که دانشمندی در ایستگاه مداری سیارهای بنام سولاریس است) پیغامی برای درخواست کمک دریافت میکند. به نظر میرسد حادثهای برای تمام ساکنین ایستگاه فضایی رخداده است، و همگی از حل آن عاجز و دچار اختلالات روانی شدهاند. کلوین بعد از چند روز سپریکردن در این ایستگاه، ناگهان همسر خود را زنده کنار خود میبیند و درمییابد که این سیاره یک سیاره معمولی نیست؛ بلکه زنده است و به احساسات و تفکرات افرادی که پا به ایستگاه میگذارند دسترسی دارد و رفتگان این دنیا را از حافظه انسانها در میآورد و به آنها جان میبخشد.
سیمونه، کامپیوتر محبوب مردم
«سیمونه» به کارگردانی اندرو نیکول و بازی آلپاچینو یکی از موفقترین فیلمها در بهتصویرکشیدن محبوبیت هوش مصنوعی در میان مردم این دوره است.
«سیمونه» در ۲۰۰۲ داستان فیلمساز ناموفقی به اسم «ویکتور ترانسکی» را روایت میکند که با خلق یک کامپیوتر به شکل یک بازیگر خانم تلاش میکند تا از این شرایط بد شغلی رهایی پیدا کند او در ابتدا خود را مدیر برنامه این بازیگر که «سایمون» نامگرفته بود معرفی کرد؛ اما رفتهرفته محبوبیت بازیگر کامپیوتری آنقدر در میان مردم زیاد شد و برندهشدن سیمون در جشنواره اسکار باعث حسادت ویکتور شد و همین حس دلیلی شد تا ویکتور تلاش برای ازبینبردن سیمون را شروع کند.
در اولین اقدام برنامه سیمون را حذف کرد و وسایل و کامپیوترهای مربوط به آن را در صندوقی میگذارد و به دریا میریزد و به همه میگوید که او مرده است در ادامه فیلم با آشکارشدن خبر دروغ مرگ او پای پلیس به ماجرا باز میشود و چالشهای زیادی را برای ویکتور به همراه میآورد.
او (Her) که از من زیاد میداند
اسپایک جونز ماجرای فیلم را در دل سال ۲۰۲۵ نشان میدهد که مردی به اسم «تئودور توامبلی» در آستانهی جداشدن از همسر خود است و روزگار سختی را سپری میکند در این میان برای کمکردن از این انزوا و افسردگی که بر زندگی او حاکم شده است شروع میکند به زندگیکردن با یک ربات به اسم «سامانتا».
سامانتا همهجوره در اختیار تئودور است به حرفهای او گوش میدهد در لحظات سخت او را دلداری میدهد و با مرور زمان بخش جداییناپذیر زندگی تئودور میشود و رابطه عاشقانهای بین آنها شکل میگیرد که با دسترس نبودن سامانتا، تئودور دیگر قادر به زندگی نبود.
«آی، ربات»؛ قیام رباتها
«دل اسپونر» یک افسر پلیس است در زمانهای که کنترل همه وسایل در دست روباتها است؛ اما اعتقادی به استفاده از روباتها ندارد تا اینکه روباتها سر به شورش میگذارند و درستی حرف «دل اسپونر» ثابت میشود
و او در طول فیلم در سکانسهای مختلف مورد حمله رباتها قرار میگیرد و رباتها به هر کار دست میزنند تا اثری از این افسر پلیس نماند.
تعالی؛ تعالی انسان یا هوش مصنوعی؟
فیلم «تعالی» با بازی جانی دپ و کارگردانی والی فیستر از دیگر فیلمهایی است که دربارهی تأثیر هوش مصنوعی بر زندگی انسان است. تعالی داستان دانشمندی به نام ویل کستر است که در تلاش است تا هوش مصنوعی خود را ارتقا دهد. زمانی که ویل در یک حادثهی تروریستی شدیداً مصدوم میشود، همسر و همکارانش تصمیم میگیرند تا خودآگاه ویل را در یک سیستم هوش مصنوعی آپلود کنند. اما وقتی ویل به یک موجود دیجیتالی تبدیل میشود، سعی میکند تا همه چیز را تحت کنترل خود در آورد.
اکس ماکینا؛ ما یا رباتها
در این فیلم یک ربات و جزئیات کارکرد آن به تصویر کشیده میشود فیلم سرگذشت یک برنامهنویس جوان است که برای انجام مأموریتی برای یک هفته به یک ویلا در یک کوهستان دعوت میشود؛ اما شکل مأموریت او فرق میکند و یک مأموریت عادی نیست؛ بلکه او در آن ویلا حضور پیدا کرده تا یک ربات به نام «ایوا» را در یک آزمون مورد بررسی قرار دهد.
با پیشرفت فناوری هم فواید و هم مشکلات افزایش خواهند یافت. از یک سو، هوش مصنوعی میتواند ابزارهای جدید ارائه دهد که فرایند تولید آثار هنری را سریعتر و آسانتر کند و در نتیجه آثار بینظیری خلق شود؛ از سوی دیگر با قوانین فعلی که هنوز به قدرت لازم نرسیدهاند حقوق هنرمندان در معرض پایمالشدن است و احتمال کاهش فضای شغلی برای نویسندگان، بازیگران و سایر هنرمندان در آینده قابلپیشبینی است.
۵۷۵۷