دولت مبتلا به بیماری خودایمنی شده / شکل گیری پیچیده ترین مرتبه تاسیس دولت مدرن در ایران / تمایز میان قدرت موسس و قدرت مستقر چیست؟
دولت مبتلا به بیماری خودایمنی شده / شکل گیری پیچیده ترین مرتبه تاسیس دولت مدرن در ایران / تمایز میان قدرت موسس و قدرت مستقر چیست؟
به گزارش خبرگزاری recive به نقل از جماران حمید ملکزاده، استاد دانشگاه کاشان در هجدهمین همایش سالانه انجمن علوم سیاسی ایران با بیان اینکه تاریخ ایران معاصر، تاریخ تاسیس و بسط دولت مدرن است، گفت: «منظور از دولت مدرن، یک نظام حکمرانی، متمرکز، نهادمند و فراگیر در ایران است که بر اصل مساوات تاسیس شده است. جدیدترین و پیچیدهترین مرتبه تاسیس دولت مدرن در ایران را در جمهوری اسلامی میبینیم. اما قدرت متکثر، تاریخمند و نیروی سلبی قدرت تاسیس، نادیده گرفته شده و به عنوان دشمن فهم میشود»
حمید ملکزاده، استاد دانشگاه کاشان، در تشریح مقاله خود با عنوان “جمهوری و مسئله تاسیس” اظهار کرد: «دولت به نوعی بیماری خودایمنی مبتلاست. بیماری خودایمنی یعنی بخشی از بدن، به تصور دفاع از بدن، به دیگر بخشهای آن حمله میکند. جمهوری اسلامی در بدو تاسیس، با خودویرانی نهادمند مواجه شد. این وضعیت همچنان ادامه دارد.»
وی افزود: «سیاست را به دو اعتبار قدرت موسس یا وضع مستقر میفهمیم. در وضع مستقر، تمرکز بر نظامهای حکمرانی است، اما در قدرت موسس در مورد حق تعیین سرنوشت صحبت میشود. ما در ایران عادت داریم که تمرکز خود را بر وضع مستقر بگذاریم و هر انتقادی را سرکوب کنیم، یا در طرف قدرت تاسیس میایستیم و از شورش و تاسیس مدام، دفاع میکنیم. در حالیکه میتوانیم سیاست را این طور بفهمیم که عبارت است از مدیریت کردن قدرت موسس در یک سازمان حکمرانی برای بهرهمندی از قدرت عمومی و اداره جامعه.»
این استاد دانشگاه ادامه داد: «در این رابطه بین قدرت تاسیس با وضع مستقر یک رابطه وجود دارد که میپذیرد تاسیس تنها یک بار اتفاق نمیافتد. همچنین میفهمد که قدرت تاثیر متکثر و پویاست. هر بار سیاست را به عنوان وضع مستقر بفهمیم و قدرت تاسیس را نادیده بگیریم، رژیم سیاسی به امری عینی و بیرون از رابطه با مردم و هویتی که آن را تاسیس کرده، تبدیل میشود.»
ملکزاده اضافه کرد: «وقتی رژیم سیاسی به یک نظام در خود بسته تبدیل میشود و مردم را در بیرون از خود قرار میدهد، به جای اینکه از مردم برای پیشبرد اهداف استفاده کند، آنان را به نیرویی متخاصم تبدیل میکند. اما چون این نیرو در هنگام تاسیس حضور داشته، اکنون نیز در نظام مستقر نمایندگانی دارد. از این طریق میتوانیم دعواهای بین نهادهای انتخابی و انتصابی در کشورمان را درک کنیم.
وی با بیان اینکه این محصول ناتوانی ما در سازماندهی قدرت تاسیس در وضع مستقر است، عنوان کرد: «این باعث عدم تحقق مهمترین کارویژه یک نظام سیاسی شده که عبارت است تعیین قدرت تاسیس، درونیسازی قدرت تاسیس و هویتبخشی به خود در مقابل دشمن بیرون. وقتی یک نظام سیاسی نتواند در هنگام تاسیس چنین کاری کند، دشمنی را برای خود درونی میکند و درگیر حل منازعات داخلی میشود.»
استاد دانشگاه کاشان با بیان اینکه تاریخ ایران معاصر، تاریخ تاسیس و بسط دولت مدرن است، گفت: «منظور از دولت مدرن، یک نظام حکمرانی، متمرکز، نهادمند و فراگیر در ایران است که بر اصل مساوات تاسیس شده است. جدیدترین و پیچیدهترین مرتبه تاسیس دولت مدرن در ایران را در جمهوری اسلامی میبینیم. اما قدرت متکثر، تاریخمند و نیروی سلبی قدرت تاسیس، نادیده گرفته شده و به عنوان دشمن فهم میشود.»
216216
