به گزارش recive، محمود تولایی، رئیس کمیسیون مالیات و تأمین اجتماعی اتاق بازرگانی، اعلام کرده است که ۵۲ درصد از شاغلان در ایران در مشاغل سخت و زیانآور فعالیت میکنند. وی معتقد است که این آمار بالا نشاندهنده وجود یک مشکل اساسی در سیستم است که باعث فشارهای مالی و اداری بر کارفرمایان شده و ممکن است به تعطیلی برخی از بنگاهها منجر شود. وی همچنین به ادعایی اشاره کرده که در برخی شعب تأمین اجتماعی، نزدیک به ۱۰۰ درصد از کارکنان بازنشسته به عنوان سخت و زیانآور ثبت شدهاند.
این در شرایطی است که صندوقهای بازنشستگی و به طور خاص صندوق تامین اجتماعی حال و روز خوبی ندارند و مدتهاست کارشناسان نسبت به تراز منفی این صندوقها و احتمال ورشکسته شدن آنها هشدار میدهند. بحران در این بخش آن قدر بزرگ است که برخی پیشبینی کردهاند تا چند سال دیگر اگر همچنان در بر پاشنه فعلی بچرخد، دولت باید تمام بودجه خود را به تامین اجتماعی بدهد تا بتوانند از پس هزینههای روزمره بر آیند.
در این رابطه حسن صادقی، معاون دبیر کل خانه کارگر، با اشاره به قانون مشاغل سخت و زیان آور به recive گفت: «در کشور ما، در حین تصویب قوانین به گونهای عمل میشود که راه فرار و سواستفاده باز میماند. این مشکل را نه تنها در این قانون که در قوانین مالیاتی، گمرکی و حتی تجاری نیز میتوانیم مشاهده کنیم.»
او با یادآوری زمان تصویب این قانون در سال ۸۰ گفت: «یکسری مشاغل همواره سخت خواهند بود مانند کار در معدن که تا با ربات جایگزین نشود، کاری دشوار و سخت خواهد بود. مشاغلی دیگری مانند رانندگی یا عکاسی این طور نیستند و میتوان با اصلاحات از زیان آوری آنها کاست. ما باید در یک پروسه پنج ساله وقت میدادیم که بخشی از این مشاغل، مشکل زیان آوری خود را حل کنند اما مجلس به چنین اقدامی تن نداد.»
رییس اتحادیه پیشکسوتان جامعه کارگری افزود: «امروز ما شاهد انواع سواستفادهها از این قانون هستیم طوری که بخش مهمی از نیروی کار کشور در سنین ۳۹ تا ۴۵ سالگی بازنشسته میشوند. حتی گفته میشود ۵۲ درصد بازنشستگان در سال گذشته در چارچوب این قانون، بازنشسته شدهاند. یعنی کاری کردهایم که همه تمام تلاش خودشان را میکنند که از این ماده قانونی بهرهمند شوند. از منشی مدیرعامل تا عکاس یا نگهبان یک واحد صنعتی هم به استناد همین قانون بازنشسته شدهاند.»
معاون دبیر کل خانه کارگر ضمن یادآوری مشکلات مالی سازمان تامین اجتماعی توضیح داد: «باید با یک اجماع فوری جلوی سواستفاده گرفته شود. ما به دست خود و با قوانینی که به تصویب رساندیم کاری کردیم که وضعیت فعلی به وجود بیاید. باید از کسانی که به مشاغل خاص که سخت و زیان آور هستند مانند معدن حمایتهای کافی صورت بگیرد ولی به این بهانه نباید زمینه انواع سورفتار فراهم شود. به طور خاص باید بند دو قانون مشاغل سخت و زیان آور اجرا شود و کارفرمایان از سطح زیان آوری مشاغل کم کنند.»
به باور صادقی بخش مهمی از ۵۲ درصد بازنشستهای که در سال گذشته در چارچوب قانون مشاغل سخت و زیان آور بازنشسته شدهاند، سقف حقوق ها که معادل ۷۲ میلیون تومان را میگیرند و در طرف دیگر اکثریت قاطع ۴۸ درصدی که به شکل عادی بازنشسته شدهاند حداقل مستمری را دریافت میکنند.
وی با انتقاد از رویه حاکم بر فضای کار کشور گفت: «همه یاد گرفتند در دو سال آخر حقوقهای خود را بالا میبرند تا در زمان بازنشستگی بیشترین دریافتی را داشته باشند. درواقع نه تنها قانون مشاغل سخت و زیان آور که حتی ماده ۷۶ قانون تامین اجتماعی هم به سخره گرفته شده است. همان موقعی که قانون نوشته شد این اشتباه را مرتکب شدند و زمینه این سو استفاده را فراهم کردند.»
صادقی با تاکید بر اینکه هرکس امکان توافق با کارفرما را ندارد، گفت: «آن ۵۲ درصد مورد بحث، بیشترین دریافتی را دارند و آن ۴۸ درصد دیگر از محرومترین بازنشستگان کشورمان هستند. با این روند هم نابرابریها تشدید میشوند و هم منابع و مصارف صندوق تامین اجتماعی ناترازتر میشود. این رویهای نیست که قابل استمرار باشد و باید هر چه زودتر اصلاح شود. منظورم به طور خاص اصلاحاتی است که نسبت پشتیبانی را افزایش دهد و از میزان خروجی بکاهد، به نحوی که هم محیط کسب و کار بهبود یابد و هم سلامت و بهداشت همگانی ارتقا یابد.»
رییس اتحادیه پیشکسوتان کارگری درباره راهکارهای اصلاحی توضیح داد: «یاید به سمت سالمسازی محیط کار رفت، امکان اصلاحات سنجهای را فراهم کنیم، در فرایند تایید مشاغل سخت و زیان آور تغییراتی به وجود آورد و همزمان این مشاغل را درجه بندی کرد. یک طرف کارگران معدن هستند که به واقع شرایط دشواری دارند و سوی دیگر نگهبان یک بنگاه تولیدی یا یک راننده. اینها را لااقل باید درجهبندی کرد و به آن دسته که سختترین و زیانآورترین شغلها را دارند، امکانات و حمایتهای کافی را اختصاص داد. همچنین ما باید به سمتی برویم که به جای کمیته محور بودن، سامانه محور شویم تا زد و بند دشوارتر شود.»
معاون خانه کارگر با اشاره به کشورهای اروپایی و نظام تامین اجتماعی در این کشورها گفت: «آنها الگوی جالبی دارند که زمینه رفاه عمومی و البته افزایش انگیزهها برای دیر بازنشسته شدن را فراهم میکند. مشوقهایی ترتیب دادند که فرد هر سال که دیرتر بازنشسته شود، مستمری بهتری میگیرد و همین سبب شده تا افراد بر عکس کشور ما به سمت کار کردن طولانیتر بروند.»
۲۲۳۲۲۹
