دیروز یکشنبه ۲۴ فروردین ماه ۱۴۰۴ بخشهایی از سخنان رئیس مجلس شورای اسلامی در جلسه کمیسیون اجتماعی مجلس در خروجی خبرگزاری ها و رسانه ها انتشار یافت که مربوط به بدهی های بیمه ای دولت به سازمان تامین اجتماعی بود و حاوی نکات مثبت و سازنده زیادی بود ولیکن بخشی ازسخنان ایشان که علی الظاهر براساس گزارش دولتی ها به ایشان عنوان گردید بسیار نگران کننده و حاکی از ” دبه هزار هزار میلیارد تومانی دولت ” در محاسبه مطالبات بیمه ای سازمان تامین اجتماعی است .
رئیس مجلس در سخنانی که منطبق بر بندهای ۳ و ۴ سیاستهای کلی تامین اجتماعی و قانون برنامه هفتم توسعه است در این جلسه تصریح و تاکید کردند که ” دولت نباید در پرداخت های قانونی خود به بیمه ها کوتاهی کند و از فروردین باید تمام دیون بیمه ها از سوی دولت پرداخت شود و نباید اضطرار درست کنیم و در این پنج سال ( در طول سالهای برنامه هفتم توسعه ) طلب های حسابرسی شده صندوقهای بازنشستگی باید پرداخت شود وکمیسیون اجتماعی این موارد را ازدولت مطالبه کند ” این فراز سخنان رئیس مجلس کاملا منطبق بر بندهای ۳ و ۴ سیاستهای کلی تامین اجتماعی است که اشعار می دارد ” حفظ و ارتقاء ارزش ذخایر و اندوخته های بیمه ای و جلوگیری از ایجاد و انباشت بدهی های دولت ” و ۵ حکم متناظر با این سیاست ابلاغی نیز در برنامه هفتم توسعه آمده و به دولت تکلیف شده است .
در فراز دیگری از سخنرانی ایشان آمده است که ” تاکنون ۳۸۰ هزار میلیارد تومان به تامین اجتماعی کمک کرده ایم ” که احتمالا منظور ایشان کمکهایی است که دولت و مجلس در سال قبل به صندوقهای کشوری ، لشکری و فولاد نموده اند وگرنه طی ۷۰ سال گذشته دولتها و مجالس هیچ کمکی به سازمان تامین اجتماعی ننموده اند و غالبا از جیب سازمان تامین اجتماعی برداشته اند و اگر منظورشان از این رقم ، بازپرداخت و تادیه بدهی های بیمه ای معوقه و سنواتی دولت به سازمان تامین اجتماعی بوده است که باید گفت این کار کمک نیست بلکه تادیه تعهدات و بدهی ها است و در واقع دولت و مجلس با تاخیر چندین دهه ای بخشی از حقوق حقه بیمه شدگان را که سالها پیش متعهد به پرداخت نقدی و روزآمد آن بوده اند را با تاخیر و در قالب سهام و اوراق و…ایفاد نموده اند و کمک محسوب نمی شود .
علیهذا نکته مهم و نگران کننده در سخنان رئیس مجلس آنجا است که ایشان گفتند ” در مورد بدهی های دولت به سازمان تامین اجتماعی عدد ۷۰۰ همت مطرح بود ولی بعدها معلوم شد ۴۰۰ همت است و با نگاهی به حسابرسی های قابل تائید بدهی دولت حدود ۲۴۰ همت است ” که احتمالا این ارقام را ایشان به استناد گزارشات دولتی ها ازجمله سازمان برنامه و بودجه و وزارت امور اقتصادی و دارایی ( مرکز مدیریت بدهی های دولت ) مطرح نموده است که خلاف واقع است و بسیار نگران کننده خواهد بود .
این گزاره حاکی از آن است که ظاهرا دولتی ها نمی خواهند ارزش واقعی مطالبات سازمان تامین اجتماعی را ملاک عمل قرار دهند و این امر برخلاف نص صریح بندهای ۳ و ۴ سیاستهای کلی تامین اجتماعی ( پایبندی به حقوق و تعهدات بین نسلی ، حفظ و ارتقاء ارزش ذخایر بیمه ای ، رعایت اصول ، قواعد و محاسبات بیمه ای و عدم تحمیل بار مالی تعهدی و بین نسلی تامین نشده ) و نیز مغایر با مفاد بند” هـ ” ماده ۷ قانون ساختار نظام جامع رفاه و تامین اجتماعی ( مطالبات سازمانها، صندوقها و مؤسسات بیمهای فعال در قلمروهای نظامتأمین اجتماعی از دولت برمبنای ارزش واقعی روز و براساس نرخ اوراق مشارکتپرداخت خواهد شد ) است .
این رویکرد جدید دولتی ها همچنین برخلاف رویه ها و روالهای حسابرسی است که از سال ۱۳۸۳ تا ۱۴۰۲ در صورتهای مالی سازمان تامین اجتماعی ملاک عمل بوده و هرساله مورد تصویب شورایعالی تامین اجتماعی وقت و هیات امناء ( از ابتدای تاسیس سازمان تا سال گذشته ، همواره رئیس سازمان برنامه و بودجه و وزیر امور اقتصادی و دارایی عضو شورایعالی و هیات امناء سازمان بوده اند و از اواسط سال قبل حذف شده اند ) سازمان قرار گرفته و به نوعی یک استاندارد حسابداری ، حسابرسی و مالی محسوب می شود. به بیان دیگر طی نیم قرن اخیر دولت حقوق حقه بیمه شدگان را نپرداخته و باید الا آن را به ارزش واقعی روز بپردازد ولیکن دارد دبه می کند .
سرجمع بدهی های دولت تا انتهای سال ۱۴۰۳ بالغ بر ۱۰۰۰همت است و در سال جاری هم حدود ۴۰۰ همت بابت اصل و فرع اضافه می شود و دولت قرار است در سال جاری حدود ۱۸۵ همت از بدهی خود را بپردازد و با این فرض بدهی دولت حدود ۱۲۰۰ همت خواهد شد ولیکن دولتی ها رقم ۱۰۰۰همت را با دبه نمودن و با چرتکه خودشان به ۴۰۰ همت تقلیل داده و سپس با کسر رقمی که قرار است در بودجه امسال بپردازند به رئیس مجلس گزارش داده اند که دولت فقط ۲۴۰ همت به سازمان تامین اجتماعی بدهکار است و این یعنی دبه هزار همتی که دولت “همت” کرده است . این درحالی است که در تمامی این سالها سازمان تامین اجتماعی بر اساس حق بیمه های نسیه دولت ، به صورت نقدی و روزآمد خدمات و پوشش های بیمه ای را به سفارش دولت و مجلس انجام داده و یا از جیب بقیه بیمه شدگان برداشته و یا با فروش اموال و دارایی و اخذ تسهیلات عدم پرداخت حق بیمه توسط دولت را جبران نموده است ولی بدهیهای دولت به سازمان تامین اجتماعی بخاطر کاهش مستمر ارزش پول ملی به میزان فاحشی ارزش واقعی خود را از دست داده است و اگر اینچنین نبود ارزش واقعی بدهیهای دولت به سازمان تامین اجتماعی بالغ بر ۳۰۰۰همت می بود.
کارشناس رفاه و تامین اجتماعی
21212
