محمود شهرام فرد همه میدانیم که سرمنشاء اکثر بیماریهای انسان از دهان و دندان آغاز میشود و اگر مشکلی در این بخش وجود داشته باشد، دیگر اعضای حیاتی بدن نیز به مخاطره خواهد افتاد.
بنابر آخرین آمار منتشرشده، هر ایرانی حداقل ۶ دندان پوسیده دارد و بالای ۸۰ درصد افراد ۵ تا ۶ ساله به طور متوسط ۵ دندان شیری پوسیده، یا کشیدهشده یا پرشده دارند، افراد ۳۰ تا ۴۰ ساله که در سن فعالیت اجتماعی هستند نیز ۱۲ تا ۱۳ دندانِ ازدسترفته دارند، در گروه سنی بالای ۶۵ سال نیز بیش از ۵۵ درصد افراد دیگر هیچ دندانی برایشان باقی نمانده است!؟
حال مشکل کار کجاست؟ مردم میگویند، هزینههای بالای درمان، موجب عدم مراجعه به دندانپزشکان شده است!
یک متخصص دندان، عدم مراجعه به موقع به دندانپزشک را مسئله عمومی در سطح کشور میداند و با اشاره به دلایل متعددی برای این موضوع میگوید، مسائل اقتصادی اصلی ترین دلیل عدم مراجعه مردم برای درمان های دندان پزشکی است.
این دندانپزشک در مورد اینکه آیا در بحث پوشش خدمات بیمه ای، حمایت لازم از مردم در زمینه دندان پزشکی وجود دارد، گفت: پوشش بیمه ای خدمات دندان پزشکی محدود به بیمه خاص و برخی شرکت ها و بانک ها است که سطح ناهمگونی از پوشش بیمه ای در سال برای هر فرد تعریف شده و تعرفه های بیمه ای نیز متنوع و غیریکسان هست و همگی غیرواقعی، به این معنی که تعرفه ارائه شده از سوی سازمان های بیمه گر نسبت به تعرفه واقعی بسیار پایین تر بوده و جوابگوی هزینه های بالای دندان پزشکی نیست.
وی ادامه می دهد: بنابراین حمایت قابل قبول از مردم در زمینه پوشش بیمه ای خدمات دندان پزشکی وجود ندارد و رویکرد سازمان های بیمه گر اغلب بی توجهی به بیماران، دندان پزشکان یا هر دو و نهایتا کاهش سطح سلامت دهان و دندان در جامعه است!؟
بهداشت دهان و دندان،یکی از مهمترین اقدامات برای داشتن دهان، دندان ها و لثه سالم است، از آنجا که دهان یک ورودی اولیه در بدن است، بهداشت ضعیف دهان و دندان می تواند تاثیر منفی بر روی کل بدن بگذارد.
“بیماریهای شایع که منشأ آن مشکلات دهان و دندان است”
“بیماری های قلبی عروقی”
داشتن بهداشت دهان دندان ضعیف، خطر بیماری قلبی را در فرد افزایش می دهد، اگر لثه ها به علت باکتری هایی که باعث بیماری پریودنتال می شوند، ملتهب شود این باکتری ها می توانند در جریان خون وارد و سبب سخت شدن شریان ها شوند.
این سخت شدن شریان ها، آترواسکلروز نامیده می شود که بسیار جدی است و باعث مشکلات جریان خون و انسداد قلبی می شود و احتمال حمله قلبی را نیز افزایش می دهد، همچنین، تاثیر مخربی بر عروق و رگ های خونی دارد و می تواند منجر به فشار خون بالا و افزایش سکته مغزی شود، می تواند باعث افزایش آندوکاردیت شود، که یک بیماری خطرناک و جدی است و زمانی رخ می دهد که پوشش قلب آلوده باشد.
“زوال عقل”
بهداشت دهان و دندان ضعیف، بر مغز نیز تاثیر گذار است، موادهایی که از لثه های ملتهب شده، توسط عفونت آزاد می شوند، می توانند سلول های مغزی را از بین ببرند و منجر به از دست دادن حافظه شوند، بیماری زوال عقل و احتمالاً بیماری آلزایمر، می تواند به علت ژنژیویت ایجاد شود، که باکتری در دهان به کانال عصبی گسترش می یابد و وارد جریان خون میشود.
“عفونت های تنفسی”
سیستم تنفسی می تواند از بهداشت ضعیف دهان و دندان آسیب ببیند، باکتری در دهان از دندان های آلوده و لثه های متورم می تواند به ریه نفوذ کند، و یا از طریق جریان خون به آنجا وارد شود. این باکتری ها می توانند منجر به عفونت تنفسی، برونشیت حاد و حتی COPD شوند.
“دیابت”
نه تنها افراد مبتلا به دیابت بیشتر در معرض ابتلا به عفونت هستند، بلکه بیماری های پریودنتال و عفونت های لثه ای، به نوبه خود باعث افزایش دیابت می شوند و کنترل آن را سخت می کنند، از آنجایی که بیماری لثه ها و پوسیدگی دندان ها، سطح قند خون را بالا می برند، پس افرادی با بهداشت دهان و دندان ضعیف بیشتر در معرض خطر ابتلا به دیابت قرار می گیرند.
“عوارض دندان پوسیده در دوران بارداری”
برای مادران باردار، رعایت بهداشت دهان و دندان ضروری است، تغییرات هورمونی باعث می شود که عفونت به راحتی در دهان گسترش یابد، هرگونه عفونت در بدن زن باردار، عوارض حاملگی را افزایش میدهد، پوسیدگی دندان ها و بیماری های لثه، مادر و کودک را در معرض خطرات جدی قرار می دهد.
“ناباروری و رابطه اش با دندان پوسیده”
ارتباط نزدیکی، بین بهداشت ضعیف دهان و دندان و مشکلات ناباروری در زنان وجود دارد، پوسیدگی دندانها و آسیب های لثه، می تواند سلامت کل بدن را تحت تاثیر قرار دهد، افرادی که بهداشت ضعیف دهان و دندان دارند، دیرتر از افراد دیگر باردار و بارور می شوند.
” ارتباط عوارض دندان پوسیده با سرطان”
بدیهی است که اقدامات بهداشتی ضعیف دهان و دندان، مانند مصرف تنباکو یا سیگار کشیدن، می تواند منجر به سرطان گلو یا دهان شود، اما انواع دیگر سرطان ها هستند که با بیماری های لثه ارتباط دارند، خطر ابتلا به سرطان کلیه، سرطان پانکراس و سرطان خون در افرادی که بهداشت دهان و دندان ضعیف دارند بسیار بالاتر است.
“بیماری های کلیوی”
بیماری مزمن کلیه، یک مشکل جدی برای سلامتی است که بر کلیه ها، قلب، استخوان ها و فشار خون تاثیر میگذارد، عفونت های بدن، مانند پریودنتال میتواند منجر به بیماری کلیه شود، در کل افراد مبتلا به بیماری لثه، دارای سیستم ایمنی ضعیفی هستند و احتمال اینکه عفونت را تجربه کنند بسیار زیاد است، گاهی اوقات بیماری های کلیوی میتوانند بسیار جدی و حتی مرگ بار باشند.
“آرتریت رو ماتویید”
بر طبق گفته انجمن ملی آرتریت رو ماتویید، افراد مبتلا به بیماری لثه ۴ برابر احتمال ابتلا به آرتریت را افزایش میدهند، هر دو بیماری، التهاب مشترک دارند، باکتری های دهانی ناشی از ورم لثه،میتواند باعث افزایش التهاب در سراسر بدن شود.
“زایمان زودرس”
مراقبت های دهانی ضعیف در بارداری سبب ابتلای فرد به بیماری لثه ای می شود، این بیماری ها سمومی را در بافت ملتهب آزاد کرده که در نهایت جذب بدن می شود، سموم از لثه ها می توانند به کیسه های آمنیوتیک منتقل شوند که در آن نوزاد نابالغ رشد می کند، تحقیقات نشان می دهد مایع آمنیوتیک زنان بارداری که بیماری لثه ای دارند و زایمان زودرس داشته اند، دارای سموم مشابهی در لثه ها می باشد.
“عفونت استخوان یا کورک استخوانی”
دندان پوسیده و عفونی سبب می شود باکتری های عفونت دندانی وارد خون شده و خود را به بافت استخوانی برسانند و باعث عفونت استخوان یا کورک استخوانی شوند. این عارضه معمولا در نواحی استخوانی فک و صورت اتفاق می افتد.
“ایجاد لخته در سینوس های مغز”
مشکلات عفونی دندان، بیماری ترومبوز سینوس کاورنوس را ایجاد می کند، عفونت دندان ممکن است باعث شکل گیری لخته خون در این سینوس شود. این مسئله در صورت تشدید، حتی ممکن است منجر به مرگ فرد شود.
“گلودرد مزمن”
یکی دیگر از عوارض دندان پوسیده و عفونت دندان گلودرد است که ممکن است با تورم و درد در نزدیکی زبان و گردن همراه باشد، در مواردی که اختلال شدیدتر می شود، حتی می تواند مجرای تنفسی را مسدود کند.
“سلولیت”
عفونت باکتریایی از دندان می تواند به چربی زیر پوست یا غشای میان پوستی نفوذ کند و آنها را در معرض حمله باکتری ها قرار دهد، قرمزی، تورم و احساس درد در محل درگیر از جمله علائم سلولیت هستند که به مرور زمان گسترش می یابد.
“ایجاد میگرن”
حفره ها، دندان های ترک خورده یا دندان عقل نهفته اگر درمان نشود، ممکن است فرد را دچار میگرن نماید زیرا دندان درد با عصب سه قلو که پنجمین اعصاب جمجمه است، مرتبط است، عصب سه قلو نقش مهمی در پاتوژنز میگرن دارد و تحریک شاخه عصب سه قلو میگرن را ایجاد می کند.
لازم به یادآوری است، مدیران کشور مخصوصاً قانون گذاران، در خانه ملت با توجه به شرایط سخت اقتصادی مردم، به فکر چارهای برای رفع این مشکل بزرگ در جهت حفظ سلامتی مردم باشند، چرا که با درمان به موقع بیماریهای دهان و دندان، نه تنها سلامت مردم تاحدودی تضمین میشود بلکه با رفع این مشکل، از تحمیل هزینههای سنگین درمانی در ارتباط با بیمارهای ذکر شده به شبکه درمانی و بیمهای کشور نیز پیشگیری خواهد شد.