رازهای مغز: چرا آهنگ‌ها در ذهن شما گیر می‌کنند؟

به گزارش اخبار زنده، تحقیقات نشان داده‌اند که بسیاری از افراد به طور مرتب دچار پدیده کرم گوش می‌شوند و این مشکل به طور خاص در بین کسانی که به موسیقی گوش می‌دهند، بیشتر دیده می‌شود.

یک مطالعه در فنلاند نشان داده است که بیش از ۹۰٪ از افراد گزارش می‌دهند که حداقل یک بار در هفته این پدیده را تجربه می‌کنند، در حالی که حدود ۶۰٪ از مردم روزانه دچار کرم گوش می‌شوند.

اما چرا مغز ما اصرار دارد که زمانی که تلاش می‌کنیم ذهن‌مان را آرام کنیم یا در لحظات تصادفی در طول روز، تکه‌هایی از آهنگ‌ها را در ذهنمان تکرار کند؟ و چگونه افرادی که به اختلالات روانی مانند اختلال وسواس فکری-عملی (OCD) مبتلا هستند، تحت تأثیر این پدیده قرار می‌گیرند؟
 

چه چیزی یک آهنگ را به کرم گوش تبدیل می‌کند؟

زمانی که یک آهنگ را به دفعات زیاد یا به تازگی گوش داده باشید، احتمال اینکه آن آهنگ در ذهن شما باقی بماند، بیشتر است.

در یک مطالعه در سال ۲۰۱۵، آهنگ ناآشنایی را دو یا شش بار برای شرکت‌کنندگان پخش کرده و سپس در طول سه روز آینده، به صورت تصادفی با آنها تماس گرفتیم تا بررسی کنیم آیا آهنگ‌ها در ذهنشان باقی مانده است یا خیر.

حدود یک سوم از شرکت‌کنندگان گزارش دادند که در زمان تماس با آنها، آهنگ در ذهنشان به‌طور مداوم در حال تکرار بوده است. همچنین، ما متوجه شدیم که کرم گوش ناشی از آهنگ‌ها زمانی که شرکت‌کنندگان آن آهنگ را شش بار شنیده بودند، شایع‌تر است و بیشترین شیوع آن در روز بعد از شنیدن آهنگ رخ می‌دهد.

در مغز ما چه می‌گذرد؟

تحقیقات نشان می‌دهند که عملکرد مغز هنگام گوش دادن به موسیقی و زمانی که تصاویر موسیقیایی مانند کرم گوش را تجربه می‌کنیم، مشابه است. در اینجا، کلمه «تصویرسازی» به معنای تجسم ذهنی کرم گوش است؛ به این معنی که ما آن صدا را با صدای بلند نمی‌شنویم، بلکه فقط در ذهن‌مان در حال پخش است.

به نظر می‌رسد بخش خاصی از مغز به نام قشر ارتباطی شنوایی (که وظایف پیچیده‌تری در ارتباط با گوش دادن به موسیقی دارد) در تجسم موسیقی نقش مهم‌تری نسبت به قشر شنوایی اولیه (که وظایف ساده‌تری را انجام می‌دهد) ایفا می‌کند.

یکی از نکات جالب دیگر، مربوط به افرادی است که به طور مادرزادی دچار اختلال شنوایی هستند و نمی‌توانند موسیقی را مانند دیگران بشنوند. این افراد ممکن است در تشخیص مشکلاتی مانند کوک بودن آهنگ‌ها یا به خاطر سپردن ملودی‌های جدید مشکل داشته باشند.

با این حال، محققان دریافتند که اگرچه مغز این افراد در تحلیل موسیقی ضعیف‌تر عمل می‌کند، اما با شدت کمتری، همچنان دچار پدیده کرم گوش می‌شوند.
 

کرم‌های گوش چه ارتباطی با حافظه دارند؟

محققان به این نتیجه رسیده‌اند که کرم‌های گوش وارد بخش خاصی از سیستم شناختی ما به نام حافظه کاری می‌شوند. حافظه کاری زمانی به کار می‌آید که باید اطلاعاتی مانند آنچه کسی به شما گفته است یا محاسبات ذهنی را به خاطر بسپارید.

تحقیقات استرالیایی نشان می‌دهند که افرادی که کارهایی را انجام می‌دهند که نیاز به تمرکز دارند، زمانی که کرم گوش در ذهنشان وجود دارد، در به خاطر سپردن دیگر اطلاعات دچار مشکل می‌شوند. کرم گوش می‌تواند برخی اطلاعات را از حافظه پاک کند.

محققان استرالیایی دریافتند که هرچه افراد بیشتر با آهنگ‌ها آشنا باشند، احتمال اینکه کرم گوش با حافظه کاری آنها تداخل کند، بیشتر است.
 

کرم‌های گوش چه معنایی دارند؟

گرچه کرم‌های گوش می‌توانند آزاردهنده باشند، تحقیقات نشان داده‌اند که اغلب کرم‌های گوش تجربه خوشایندی هستند. محققان آلمانی بر این باورند که کرم گوش اساساً نوعی واکنش به نشنیدن موسیقی است. به عبارتی، زمانی که ما می‌خواهیم به موسیقی گوش دهیم اما نمی‌توانیم، کرم گوش به‌عنوان علامت ترک در ذهن‌مان پدیدار می‌شود.

محققان بریتانیایی نیز معتقدند که نوع کرم گوش افراد به دلایلی که به بخاطر آن به موسیقی گوش می‌دهند بستگی دارد. به عنوان مثال، اگر کسی به طور مرتب برای تقویت روحیه خود به موسیقی گوش می‌دهد، کرم گوش آن شخص معمولاً آهنگ‌هایی است که او را هیجان‌زده می‌کند.

تجربه افراد مبتلا به اختلال وسواس فکری-عملی (OCD)

کرم‌های گوش گاهی برای افرادی که به اختلال وسواس فکری-عملی (OCD) مبتلا هستند، نگران‌کننده و مزاحم می‌شوند. در این افراد، کرم گوش ممکن است به عنوان یک فکر مزاحم ظاهر شود.

اما تحقیقات در این زمینه نشان می‌دهد که افراد مبتلا به OCD لزوماً بیشتر از دیگران دچار کرم گوش نمی‌شوند. برخی مطالعات نشان می‌دهند که این افراد بیشتر از سایرین از کرم گوش رنج می‌برند، اما ممکن است از آن به میزان بیشتری آگاه باشند.

محققان پیشنهاد کرده‌اند که بهترین روش درمانی برای افراد مبتلا به OCD که از کرم گوش رنج می‌برند، استفاده از درمان‌های گسترده‌تری مانند مواجهه و پیشگیری از پاسخ است. هدف این درمان‌ها کاهش الگوهای پاسخ منفی به افکار مزاحم است.
 

چگونه می‌توان کرم گوش ناخواسته را از بین برد؟

برخی از محققان بریتانیایی پیشنهاد داده‌اند که جویدن آدامس می‌تواند به عنوان یک راه حل برای رهایی از کرم‌های گوش عمل کند، هرچند که این روش ممکن است عجیب به نظر برسد.

جویدن آدامس ممکن است با فعال‌سازی عضلات گلوی شما، کرم گوش را مختل کند.