recive اصفهان، فاطمه کازرونی: پروژه قطار سریعالسیر تهران – قم – اصفهان یکی از بزرگترین پروژه های عمرانی کشور است که به گفته علیرضا صلواتی مجری پروژه قطار سریعالسیر تهران – قم – اصفهان از لحاظ ابعاد، تکنولوژی و دانش فنی مشابه آن در کشور وجود ندارد، پروژه ای که سالهاست برای اجرای آن دو شرط مهم مطرح می شود، یکی پایان دولت و دیگری تامین بودجه!
در حقیقت با آغاز هر دولت، مردم اصفهان شاهد این وعده توسط مجریان امر هستند که تا پایان آن دولت مسیر اصفهان تهران دو ساعته شده و قطار سریعالسیر تهران – قم – اصفهان روی ریل می رود موضوعی که علیرضا صلواتی اخیرا آن را مطرح کرد و وعده داد که تا پایان دولت چهاردهم این پروژه نام پایان را بر پیشانی نوشت سرنوشت خود میبیند اما این وعده همچون همیشه و مانند بسیاری از پروژه های بر زمین مانده اصفهان مانند خط دوم مترو یک شرط مهم دارد و آن هم تامین بودجه است!
اینجاست که نگرانی مردم آغاز می شود چرا که مروری بر سوابق این نوع وعده ها، نشان می دهد که یا بودجه تامین نشده است که البته با توجه به سوابق دیگر نقاط کشور امری بعید است و یا مشکلاتی بر سر اجرای پروژه وجود دارد که باید به جای قولهای بیهوده به مردم شفاف سازی شود.
شفافسازی دلایل تاخیر پروژه قطار سریع السیر اصفهان – تهران – قم
یکی از اصلیترین دلایل تأخیر این پروژه مشکلات مالی در تأمین نقدینگی و فاینانس قراردادها برآورد می شود، پروژه با فاینانس چین آغاز شد اما تأمین کامل اعتبار و باز کردن خطوط اعتباری (LC) با تأخیر و چالش جدی مواجه شد؛ به طوری که مدیر پروژه خواستار بهروزرسانی تضمیننامه و رفع موانع LC شد.
کندی دریافت مالیاتها، عدم تخصیص بهموقع بودجه و پیچیدگیهای بانکی موجب شده بخشهایی از پروژه چندین سال را در انتظار منابع مالی باشند، تغییرات مدیریتی مداوم و ساختاری در اجرای پروژه از دیگر دلایل مهم این تاخیر محسوب می شود.
از سویی در برخی دورهها متولی اجرای پروژه از شرکت مادر تخصصی ساخت به شرکت راهآهن تغییر کرد و این تغییرات باعث توقفهای اجرایی و کندی در پیشرفت شده است؛ این نوع تغییرات ساختاری، عدم ثبات در مدیریت و برنامهریزی را تشدید و هماهنگی بین دستگاهها را در طول سالهای اخیر دشوار کرده بود.
پروژه از چه زمانی کلید خورد؟
اقدامات اولیه و مطالعات طرح ملی پروژه قطار سریعالسیر تهران – قم – اصفهان در استان اصفهان و کشور از حدود سال ۸۲ مطرح و مسیر آن در سال ۸۶ تعیین شد؛ کلنگزنی و شروع رسمی مراحل اجرایی مدرن پروژه (با شرکت چینی در قالب قرارداد ساخت خط سریعالسیر) بهصورت رسمی در ۲۵ فوریه ۲۰۱۵ میلادی (۶ اسفند ۱۳۹۳) انجام شد و ساخت آن آغاز شد.
این پروژه قرار بود در دولت دهم و تا سال ۱۳۸۹ به بهرهبرداری برسد اما این وعده محقق نشد، در دولتهای بعدی بارها همین وعده داده شد و از جمله در آذرماه ۱۴۰۱ گفته شد که تلاش میشود پروژه تا پایان دولت سیزدهم به بهرهبرداری برسد (دولت سیزدهم که از شهریور ۱۴۰۰ شروع شده و تا اواخر ۱۴۰۴ ادامه دارد، در برنامههای رسمی نیز تلاش شده بود بهرهبرداری تا سال ۱۴۰۶ انجام شود، اما وضعیت دقیق آن هنوز در حال اجرا و با تأخیر است.
صلواتی: از نظر اجرایی دو تا سه سال زمان برای تکمیل آن نیاز است ولی ناهماهنگی هایی بین ارکان داخلی یعنی بانک مرکزی، سازمان برنامه و بودجه، وزارت راه و شهرسازی و … پروژه را دچار تاخیر کرده است
اگر مبنای وعدهها را کلنگزنی رسمی از سال ۱۳۹۳/۲۰۱۵ و نه دهه ۸۰ می توان گفت تاکنون این پروژه یک دهه و سه دوره پایان ریاست جمهوری را پشت سر گذاشته است و طبیعتا سرنوشت آخرین وعده یعنی به سرانجام رسیدن پروژه تا پایان دولت چهاردهم نیز در پرده ای از ابهام است.
صلواتی: اتمام پروژه باید در یکی – دو دهه اخیر اتفاق میافتاد
در این ارتباط علیرضا صلواتی مجری پروژه قطار سریعالسیر تهران – قم – اصفهان نیز با بیان اینکه این پروژه راهی برای ورود تکنولوژی مدرن و دانش فنی بروز به حوزه ریلی کشور و همچنین ورود به عرصه قطارهای پرسرعت است که باید در یکی – دو دهه اخیر در کشور اتفاق میافتاد، اظهار کرد: در صورت تامین بودجه! قطار سریعالسیر تهران – قم – اصفهان تا پایان دولت چهاردهم به اتمام می رسد!
وی افزود: در محور قم – اصفهان مسیر بهینه دو خطی وجود نداشت، اما با اقدامات انجام شده در سالهای گذشته حدود ۷۵ درصد از زیرسازی مسیر ۲۴۵ کیلومتری قم – اصفهان تکمیل شده است و بیش از ۵۰ درصد ابنیه بتنی احداث و ۸۵ درصد معارضات نیز برطرف شده است.
مجری پروژه قطار سریعالسیر تهران – قم – اصفهان تصریح کرد: مابقی مسیر نیز پیشرفت فیزیکی صفر تا ۸۰ درصدی دارد و در مجموع حدود ۷۵ درصد از کل زیرسازی محور که حجم عملیات سنگینی نیز داشته است، انجام شده و آماده عملیات روسازی و ریل گذاری است.
وی در ادامه به ایسنا گفت: میتوان گفت که در حال حاضر ۳۰ درصد زیرسازی، اجرای روسازی، ریل گذاری محور قم – اصفهان، اصلاحات مسیر در محور قم _ تهران، اجرای سیستم های سیگنالینگ برق و مخابرات در کل محور، احداث ایستگاههای عملیاتی و ایستگاههای مسافری در قم، اصفهان و تهران تجهیز ناوگان باقی مانده است.
با ورود تکنولوژی و دانش فنی به کشور می توانیم بیش از ۱۰ استان دیگر از جمله تهران _ مشهد، تهران ـ تبریز، اصفهان _ شیراز، اصفهان _ یزد، قم _ اراک و ادامه مسیر تا غرب کشور، شیراز _ بوشهر و بندرعباس یعنی عمده مناطق کشور را به شبکه قطارهای پرسرعت متصل کنیم
صلواتی با اشاره به اینکه احداث پروژه از سال ۱۳۸۹ شروع شده و در طی این سالها فراز و نشیب های زیادی داشته است، اظهار کرد: در برخی مقاطع زمانی کار با سرعت بیشتر و در برخی دیگر به دلیل تغییر قراردادها کار با سرعت کمتری انجام شده است.
وی افزود: با راهاندازی این قطار مسیر تهران – قم و قم – اصفهان هرکدام تقریبا یکساعته خواهد شد و مسیر تهران – قم – اصفهان کمتر از دو ساعت خواهد بود.
بهره برداری از پروژه تا پایان دولت چهاردهم در صورت تامین اعتبار
صلواتی در پاسخ به این سوال که این پروژه چه زمانی به بهره برداری خواهید رسید، گفت: اگر موضوعات مالی این پروژه به نتیجه برسد و تعاملات مالی بین دو کشور ایران و چین در داخل کشور برطرف شود، تا پایان دولت چهاردهم می توانیم قطار سریعالسیر تهران – قم – اصفهان را تکمیل و بهره برداری برسانیم.
به گفته وی، به لحاظ اجرایی دو تا سه سال زمان برای تکمیل آن نیاز است ولی ناهماهنگی هایی بین ارکان داخلی یعنی بانک مرکزی، سازمان برنامه و بودجه، وزارت راه و شهرسازی و … پروژه را دچار تاخیر کرده است.
تکمیل پروژه به ۲۰ میلیون یوان نیاز دارد
وی همچنین به اعتبارات پروژه نیز اشاره کرد و گفت: تا کنون حدود چهار میلیارد یوان برای پروژه هزینه شده است و براساس برآوردها تا زمان بهره برداری هم ۲۰ میلیارد یوان دیگر نیاز است که مقرر شده ۱۰ میلیارد یوان توسط دولت و ۱۰ میلیارد دیگر نیز توسط سرمایه گذاری بخش خصوصی استانهای قم و اصفهان تامین شود تا این پروژه به بهره برداری برسد.
همزمان با ورود تکنولوژی و دانش فنی به کشور می توانیم بیش از ۱۰ استان دیگر از جمله تهران _ مشهد، تهران ـ تبریز، اصفهان _ شیراز، اصفهان _ یزد، قم _ اراک و ادامه مسیر تا غرب کشور، شیراز _ بوشهر و بندرعباس یعنی عمده مناطق کشور را به شبکه قطارهای پرسرعت متصل کنیم که البته در افق ۱۰ ساله اتصال این شهرها ترسیم شده است.
به گفته صلواتی کشورهایی نظیر عربستان، ترکیه، عراق در حال بهره برداری از خطوط مختلف هستند، بنابراین کشور ما نباید با این همه سابقه و تقاضا از این موضوع عقب بماند.
