علی لاریجانی و بازپس گیری خلعت اعتبار/ محذوفِ شورای نگهبان، سفیر «پیام های تاریخ ساز» شد
علی لاریجانی و بازپس گیری خلعت اعتبار/ محذوفِ شورای نگهبان، سفیر «پیام های تاریخ ساز» شد
سیما پروانه گهر: وقتی خبر ردصلاحیت علی لاریجانی در انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۳ منتشر شد بسیاری دومین ردصلاحیت را پایان او خواندند. سال ۱۴۰۳ اما با این دست به فرمان برای لاریجانی تمام نشد. علی رغم تنگ نظری شورای نگهبان و سنگ اندازی رگبار گونه منتقدانش او هنوز «چهره ای امین برای نامه ها و پیام های محرمانه» است.
کاندیداتوری خبرساز علی لاریجانی برای دومین بار
اگرچه علی لاریجانی، در دومین روز از ثبتنام کاندیداهای انتخابات ریاستجمهوری سال ۱۴۰۳ با حضور در وزارت کشور ثبتنام رسمی خود را انجام داد اما ورود او به عرصه انتخابات زودرس تابستان سالی که گذشت، با طنازیهای سیاسی همیشگیاش همراه بود؛ انتشار تصویری از نقشه مسیر تاکسیهای اینترنتی. در تصویر منتشر شده مبدا وزارت کشور بود و مقصد پاستور. ذیل این تصویر درج شده بود که «بدون شما به مقصد نمیرسیم».
این توییت علی لاریجانی همانطور که یک خبرنگار در لحظه حضور او در وزارت کشور نیز تاکید کرد، «خبرساز» و با واکنشهای مختلفی همراه شد. اگرچه لاریجانی در جواب این شوخی خبرنگار که پرسید: «با اسنپ آمدید یا تپسی» با همان لحن و تن صدای همیشگیاش یادآوری کرد که «حرفهای مهمتری در آن -در توییت مذکور- بود» اما آغاز حضور او با شروع رگبار حملات دشمنانش همراه بود.
امیرحسین ثابتی، نماینده مجلس دوازدهم که این روزها شمایل پارلمانی سعید جلیلی تلقی میشود و در اقدامی عجیب در زمان ثبتنام جلیلی نیز همراه او در وزارت کشور حاضر شد در پاسخ به توییت لاریجانی نوشت: «هیچ رانندهای سفر شما را قبول نکرد.» محمدجواد آذری جهرمی، وزیر دولت روحانی که خود از گزینههای احتمالی کاندیداتوری در این انتخابات به شمار میرفت و با بازنشر توییت علی لاریجانی به این گمانهزنی پایان داد، اما در پاسخ به ثابتی نوشت: «کاسب افزایش هزینه نباشید!»
مسعود براتی از مشاوران سعید جلیلی نیز با بازنشر توییت لاریجانی نوشت: «متاسفانه اسنپ و تپسی به محدوده ریاستجمهوری نمیتوانند بروند.» علاوه بر این عبدالمطهر محمدخانی، سخنگوی شهرداری تهران و از نیروهای نزدیک به علیرضا زاکانی نیز در واکنش به این توییت نوشته است: «خدا را شکر از منزل تپسی نگرفتید وگرنه هزینهاش خیلی بیشتر میشد. البته خوبیش این بود که سر راه، رفیقتان، آقای روحانی را هم سوار میکردید».
مهدی غضنفری، وزیر صمت دولت احمدینژاد و رییس فعلی صندوق توسعه ملی نیز در واکنش به توییت علی لاریجانی درباره انتخابات ریاستجمهوری با کنایه زدن به اسامی خیابانهایی که در مسیر نقشه توییت لاریجانی یعنی خیابانهای انقلاب و آزادی بود، نوشت «ما باید با مردم باشیم، مردم که همیشه هستند، آنها در مسیر انقلاب و آزادی حرکت میکنند.»
سقلمهها به علی لاریجانی ادامه داشت تا این که خبر ردصلاحیت او خنکی دل منتقدان و مخالفانش را دو چندان کرد. چه خبری دلچسبتر از این که علی لاریجانی رییس مجلس هشتم، نهم و دهم و چهره ای که در یک دهه گذشته مسئول بسیاری از تصمیمات در مجلس شناخته میشد دوباره رد صلاحیت شد و پروندهاش بسته.
تردیدی نبود که برخی طیفهای اصولگرا از این خبر ردصلاحیت دلشاد شده بودند اما به واقع مشعوفترین گروه نزدیکان سعید جلیلی بودند که حضور علی لاریجانی در انتخابات را خطری جدی برای رسیدن جلیلی به پاستور تلقی میکردند.
ردصلاحیت علی لاریجانی در انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ و تصمیم او برای حضور دوباره در انتخابات این باور را ایجاد کرده بود که لاریجانی احتمالا با لابیهای پشت پرده و استجازههای خاص برای کسب کارت سبز تایید صلاحیت وارد عرصه انتخابات شده است.
اگرچه در سخنرانی ۱۴ خرداد ماه ۱۴۰۰ رهبری نظام بدون نام بردن از علی لاریجانی به «ظلم و جفایی» اشاره شد که علیه برخی کاندیداها یا اعضای خانوادهشان صورت گرفته و بر «جبران» تاکید شد اما نتیجه صلاحیت علی لاریجانی تغییر نکرد و شورای نگهبان هم اعلام کرد در بررسی صلاحیتها براساس قانون عمل کرده است. عجیبتر آنکه سه سال بعد هم دوباره در بر همان پاشنه چرخید و نیت هم احتمالا همان بود که لاریجانی در پاییز و زمستان ۱۴۰۰ در نامهای به شورای نگهبان طرح کرده بود: «موضوع این است که عدهای میپندارند از انتخابات باید نتیجهای که آنان صلاح میدانند بیرون بیایید… یک کلام بگویید بنا داشتیم شما را حذف کنیم».
منتقدان لاریجانی و حتی دوستان او بعد از این ردصلاحیت کار را تمام شده تلقی کردند. یک کلام «حذف»، سرنوشت محتوم لاریجانی تصور میشد اما میدان سیاست رویه دیگری را برای علی لاریجانی رقم زد.
حکم ویژه برای لاریجانی در میانه بحران و آشوب منطقه
آبان ماه سال گذشته بود که سخنگوی وزارت خارجه نام علی لاریجانی را بر زبان آورد و در میانه روزهای پرآشوب خاورمیانه، به یکباره زیر پوست سیاست ایران، خبر دیگری چرخید؛ علی لاریجانی به عنوان مشاور رهبری با بشار اسد دیدار میکند.
دولت بشار آن روزها در آستانه سقوط بود و دیدار لاریجانی با او به عنوان مشاور رهبری از هر دیدار دیگری بین مسئولان ایرانی و بشار در تمامی سالهای قبل متمایزتر بود. منتقدان علی لاریجانی قاعدتا از انتخاب او برای این ماموریت شوکه شدند اما پیام روشن بود: شاید شورای نگهبان بتواند مانع ریاست جمهوری علی لاریجانی شود اما او کماکان معتمد و حامل پیامهای تاریخ ساز است.
در هفته های نخست پیروزی پزشکیان حدسهایی مبنی بر احتمال انتصاب لاریجانی برای دبیری شورای عالی امنیت ملی مطرح شده بود و این ماموریت به این حدسها رنگی نزدیکتر به واقعیت داد، با این وجود علی لاریجانی در گفتوگوی اخیرش با recive، تاکید کرد که مطلقا هیچ پیشنهادی برای حضور در دولت نداشته است.
بعد از این سفر، لاریجانی در یک موقعیت دیگر نیز پیام روشنی را مخابره کرد. گفت و گوی او با وبسایت حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای نکته بسیار مهمی را نقل کرد و پیام واضحی را برای مخاطبان خاص ارسال کرد: «ما به سمت بمب نمیرویم؛ شما هم شروط ما را بپذیرید». او از دولت جدید آمریکا خواست تا بر سر برنامه هستهای با ایران توافق کند؛ مصاحبهای که بازتاب زیادی در رسانهها پیدا کرد.
لاریجانی چگونه به سطح دیگری از سیاست ورزی منتقل شد؟
وقتی علی لاریجانی، رییس سه دوره مجلس شورای اسلامی از ثبتنام در رقابت های انتخابات مجلس یازدهم کناره گیری کرد ، این تصمیم از دو منظر تفسیر شد؛ بسیاری این تصمیم را نشانهای از پایان دوران لاریجانیها خواندند و برخی دیگر گفتند علی لاریجانی هوس ریاست بر پاستور دارد و بهارستان دیگری برایشان فاقد جذابیت است.
ادله گروه اول وضعیت صادق لاریجانی و درگیریهای تند او با محمد یزدی و شایعاتی مبنی بر اصرار صادق لاریجانی بر استعفا از شورای نگهبان و مجمع و رفتن به نجف بود.
در مقابل اما برخی این تصمیم استراتژیک لاریجانی را توقفی برای تعیین حرکت او بعد از بهارستان به سمت پاستور تفسیر کردند. ثبتنام او برای انتخابات ریاستجمهوری ۱۴۰۰ و در ادامه ردصلاحیت او در دو دوره متوالی انتخابات و به فاصله ۳ سال، نشان داد که هیچ کدام از تحلیلها صددرصد منطبق بر واقعیت نبوده است.
لاریجانی حالا ذیل تصمیم نهادهایی که سایه طیف های خاصی از اصولگرایان بر سر آن است از میدان سیاست ورزی انتخاباتی حذف شده است. اما با این حذفها، او کنار گذاشته نشد و به سطحی دیگر از سیاست ورزی منتقل شد؛ سطحی که در آن اعتماد و شناختهای مبتنی بر عمر جمهوری اسلامی افراد را تایید یا رد میکند.
سفرهای علی لاریجانی به لبنان و سوریه برای انتقال پیامهایی از جانب نظام به مقامات این کشورها رخداد مهمی در سال ۱۴۰۳ برای موقعیت جمهوری اسلامی در منطقه و لاریجانی در داخل کشور بود. پیام اصلی اما در داخل برای دشمنانش مخابره شد: «لاریجانی حذف نشده است و به سطحی از سیاستورزی منتقل شده است که نتوانید «ثلمهای» به او وارد کنید؛ خارج از دسترس شما و مُهرهایتان و متلکهایتان، هنوز با «حکم ویژه»، سفیر نامههای تاریخی است.»
2727
